Posts Tagged ‘Trujillo’

De ene Pizarro is de andere niet

23/05/2011

 

Twee keer Fransisco Pizarro, de markies van de Verovering, de man die een einde maakte aan het Inca-rijk in Peru. Op de bovenste foto domineert hij vanaf zijn inmense granieten sokkel de Plaza Mayor van Trujillo, ondanks dat het beeld aan de rand staat van het plein van de stad waar Pizarro werd geboren. De tweede foto is genomen bij het parque de la Muralla, achter het paleis van de president in Lima. Er bestaat nog een derde beeld, ook ontworpen door de Amerikaanse kunstenaar Charles Cary Rumsey. Dat ruiterstandbeeld staat in Buffalo tegenover de Albright Knox Art Gallery.  Het was wel even zoeken om Pizarro in Lima te vinden, zijn beeld wel te verstaan, want zijn lichaam ligt in een grote grafkapel, gelijk na binnenkomst in de kathedraal aan de rechterkant. Bij de viering van het vierde eeuwfeest van de stichting van Lima werd het ruiterstandbeeld geschonken door de weduwe van de Rumsey. Eerst kreeg het beeld een plaats bij de kathedraal, maar na protesten van het bisdom verhuisde Pizarro in 1952 naar een pleintje bij het gemeentehuis en het presidentieel paleis. Toen dat plein in 2003 opnieuw werd ingericht, besloot burgemeester Luis Castañeda het beeld weg te laten halen. Op de plaats waar Pizarro stond, kwam een grote mast met de peruaanse vlag te staan. Pizarro werd van zijn sokkel gehaald en verdween achter de bomen van het parque de la Muralla. Dat is nog eens de geschiedenis verbloemen. Ik zag het ooit nog letterlijker gebeuren met een beeld van Jakobus de Morendoder in de kathedraal van Santiago de Compostela. Van de patroonheilige van Spanje bestaat de legende dat hij ooit de christenen te hulp schoot bij een slag tegen de islamieten bij Clavijo, in de Riojastreek. In veel Spaanse kathedralen en kerken staat het beeld van Santiago met het zwaard hoog geheven, zittend op een groot wit paard. De hoeven van het paard vertrappen de verslagen moren. Na de aanslagen van Al Qaeda in Madrid in 2004 gingen er geluiden op om het provocerende beeld van de morendoder uit de kathedraal te halen. Maar tegelijkertijd was dit beeld een belangrijk onderdeel van de Spaanse geschiedenis, dus werd voor een tussenoplossing gekozen. Voor het beeld werden bloemstukken gezet, zodat nog wel Jakobus en het paard te zien zijn, maar niet meer de verslagen islamieten onder het paard. In de kathedraal van Cusco staat ook een beeld van de strijdende apostel, maar daar heet hij Santiago mataindios, Jakobus de Indianendoder.

Anuncios

De wortels van de Inca

24/01/2011

Mijn reisgids noemt Peru het Egypte van Latijns-Amerika en nu we onder de felle zon door de zandbak rond Trujillo wandelen, kunnen we ons wel iets voorstellen bij die vergelijking. De brede kuststrook van Peru is een grote, droge woestijn. We bezoeken het opgravingsterrein van de Huaca de la Luna en de Huaca del Sol, de ruïnes van de tempels van de Zon en de Maan, uit de periode van de Mochica-cultuur, die zich afspeelde tussen 100 jaar voor Christus tot ongeveer 800 jaar na Christus. Tussen de tempels liggen de fundamenten van de woningen. Het is moeilijk voor te stellen dat het 60 hectare grote complex vroeger 15000 inwoners telde. De archeologen doen nog steeds hun best om het voor ons duidelijker te maken, want opgravingen en onderzoek zijn nog in volle gang. Naast het terrein werd vorig jaar een nieuw museum geopend, waar prachtige voorbeelden van onder andere keramiek, aardewerk en textiel van de Mochica-cultuur worden tentoongesteld.

De tempel van de Maan is 270 meter lang, 170 meter breed en 16 meter hoog. De tempel van de Zon heeft grotere dimensies, maar daar moet het archeologisch onderzoek eigenlijk nog beginnen. Piramiden heten de tempels in de reisgids, maar deze op elkaar gestapelde platformen zien er toch anders uit dan de spits toelopende tempels in Egypte.  Die andere vergelijking met Egypte maakt de reisgids natuurlijk niet vanwege het landschap maar vanwege het oudheidkundig verleden van Peru, waarbij de cultuur van de Inca´s een belangrijke rol speelt. Maar die beschaving is eigenlijk nog maar het puntje van de piramide om in Egyptische sferen te blijven. En dat geldt ook voor het werk van de archeologen. ´s Middags zien we aan de andere kant van Trujillo het terrein van Chan Chan, de hoofdstad van het volk van Chimú, met een oppervlakte van twintig vierkante kilometer. De conquistador Pizarro had het goed bekeken door de stad, genoemd naar zijn geboorteplaats in het Spaanse Extremadura, juist te stichten tussen de belangrijke steden van deze twee volkeren. Zo had hij het goud en zilver bijna voor het opscheppen. Maar de Spanjaarden lieten voldoende achter om de archeologen nog regelmatig voor verrassingen te plaatsen. In 1987 werd ten noorden van Trujillo, dichtbij Chiclayo, het koninklijk mausoleum blootgelegd van el Señor de Sipán. In het prachtig vormgegeven museum, dat in 2002 openging, wordt heel gedetailleerd de striptease van deze heer uitgebeeld. Laagje voor laagje werd hij ontdaan van zijn kleding en sierraden, die keurig opgepoetst in de vitrines staan te glinsteren. In dezelfde grafkamer werden ook de lichamen gevonden van zijn drie concubines, twee soldaten, een kind, een wachter, van wie de voeten werden geamputeeerd, zodat hij zijn post nooit zou verlaten, twee lama´s en een hond. De señor van Sipán was in het tijdperk van de Mochica een koninklijk, militair en religieus leider in de streek van Lambayeque. Veel symbolen uit de tijd van deze leider, maar ook uit de cultuur van de Chimú, zoals de katachtige, de slang en de condor, komen weer terug bij de Inca´s.    

 

Voor wie zich wil verdiepen in de cultuur van Peru zijn beide musea een aanrader en in tegenstelling tot bijvoorbeeld de Inca-citadel Machu Picchu een oase van rust.