Wie het hardste slaat heeft gelijk

34798

Lucho is lid van een culturele vereniging van de Negritos. Ieder jaar vanaf kerst tot ver in januari dansen zij de typische dans van Huánuco, een traditie die teruggaat naar de tijd dat de slaven voor de Spaanse plantagehouders dansten. Na de laatste voorstelling is er altijd een afsluitingsfeestje, waar Lucho ons een paar jaar geleden voor uitnodigde. Op dit feestje worden de sponsoren bedankt, de beschermheilige vereerd, en worden leden naar voren geroepen die tijdens de repetities en uitvoeringen stelselmatig te laat kwamen, ook dat is een Peruaanse traditie. Als buitenstaander mocht ik de straf uitvoeren. Ik kreeg een riem overhandigd en de terechtgestelde bukte langzaam voorover. Aarzelend liet ik de riem op het achterwerk van het eerste slachtoffer neerkomen. Harder!, Harder!, werd er gegild vanuit de zaal. Het was een ludieke actie, maar tegelijkertijd doordrenkt met inheemse tradities. Daar kwam ik achter na de afgelopen feestdagen het journaal te hebben gevolgd. In het voorjaar stuurde een collega me een artikel van de freelance journalist Jurriaan van Eerten, over de burgerwacht in Cajamarca die winkeldieven en ander schorem bestraft met zweepslagen. Hoewel volgens artikel 5 van de Universele Rechten van de Mens mensonterende folteringen verboden zijn, slaan ze er in Cajamarca en inmiddels ook op veel andere plaatsen in de Andes van Peru vrolijk op los.

Dat zien we bijna dagelijks op het journaal. Met een zweep, gemaakt van gelooide huid van een stierenpenis, wordt de rug van de dief afgerost, zoals te zien is op de foto boven deze post. Ik ben een dief uit Peru, staat er op het karton dat de man in zijn handen heeft. De burgerwacht, de Ronda Campesina, die vooral in de rurale gebieden actief is, krijgt deze ruimte van de Peruaanse wet voor de Inheemse Bevolking die zegt dat burgers het recht hebben om de orde in de eigen samenleving te handhaven op basis van culturele tradities. De dorpsbewoners hebben weinig vertrouwen in de hun ogen corrupte politie en rechters. En daarom spelen ze zelf maar voor rechter. De politie kijkt het vanaf de zijlijn rustig toe. Vaak wordt de misdadiger na de zweepslagen alsnog overgeleverd aan de politie.

Maar het kan nog erger. In Santo Tomás, een dorp gelegen op ongeveer 200 kilometer ten zuiden van Cusco, vindt ieder jaar met kerst het feest van Takanakuy plaats. Wie een conflict heeft op het gebied van liefde, eergevoel of diefstal, kan dat letterlijk in dit dorp uitvechten. Vaak spelen vrouwen die bedrogen zijn door hun echtgenoot de hoofdrol, zoals te zien is op dit filmpje op Youtube, met een gezellig muziekje op de achtergrond. 

Dat is nog eens een orginele vorm van Kerstmis vieren in plaats van naar familie, Ikea of de winkelboulevard te gaan. Degenen die hier op de vuist gaan, hebben dat al eerder afgesproken en waarschijnlijk zijn ze elkaar al in de haren gevlogen toen manlief op heterdaad werd betrapt. In de Peruaanse samenleving speelt de macho-cultuur een belangrijke rol. Een oud Inca-gebruik is om de twist dan te beslechten tijdens dit feest van Takanakuy, een mix van vrijworstelen en rechtspraak, tussen bijvoorbeeld minnares en echtgenote. Soms worden ook familieleden uit beide kampen uitgenodigd om een partijtje mee te meppen. Taka in het Quechua betekent ´slag´, nakuy, ´elkaar iets aandoen´. Warmy betekent vrouw of vrouwelijk. Santo Tomás ligt in de provincie van Chumpihuillkas, dat vertaald uit het Quechua betekent:´mens van de hoogte, moeilijk te overwinnen´. Dit oorlogstribunaal van Cupido begint met muziek en dans. Ook liters suikerrietlikeur, brandewijn en bier mogen niet ontbreken. Na de gevechten komt de kerstgedachte in de ring. Vrede op Aarde. Weer wordt er muziek gemaakt, gedanst en gedronken, ook door degenen die elkaar daarvoor nog op leven en dood bestreden. 

Advertenties

Tags: , , ,

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s


%d bloggers liken dit: